İmam Rzanın (ə) şəhadət hadisəsi səfər ayının sonuna təsadüf edir. İmam (ə) 203-cü hicri ilinin səfər ayının son günündə dünyasını dəyişmişdir. Şəhid olan zaman İmamın (ə) 55 yaşı var idi. Əba Sələt Hərəvi İmamın (ə) ən yaxın dostlarından idi və o, bizə şəhadətin keyfiyyətindən xəbər vermişdir.

Məmunun (lən) İmamı (ə) Xorasana gətirməkdəki məqsədi hakimiyyətini möhkəmləndirmək və Əhli-Beyt (ə) davamçılarının rəğbətini qazanmaq olmuşdur. Ancaq bu xəbis düşmən İmamın (ə) misilsiz elmini və əxlaqını gördüyü üçün çox məyus olur və İmamın (ə) insanlar arasında günü-gündən artan hörməti onu özündən çıxardır. Əsil hədəfinin alt-üst olduğunu görən Məmun, İmamı (ə) aradan aparmağı qərara alır və bunu elə etmək istəyir ki, sanki İmam (ə) öz ölümü ilə dünyasını dəyişmişdir.

Bizə çatan hədislərdən belə nəticəyə gəlmək olur ki, İmam (ə) ya zəhərli nar, ya da zəhərli üzüm suyu ilə zəhərlənmişdir. Məmunun xidmətçilərindən olan Abdullah ibni Bəşər nəql edir: “Məmun mənə əmr etmişdi ki, dırnaqlarımı tutmayım və bunu heç kəsə söyləməyim. Mən də belə etdim və sonra məni çağırtdırdı və mənə hind qozu kimi bir şey verdi və dedi ki, bunu əlinlə yumşalt. Mən də elə etdim və sonra ayağa qalxıb, İmamın (ə) yanına getdi və ona dedi: “Halın necədir?”.

İmam (ə) buyurdu: “Ümid edirəm ki yaxşı olacaq”.

Məmun dedi: “Mən də Allaha həmd olsun bu gün yaxşıyam. Bu gün xidmətçilərdən kimsə bura gəlibdirmi?”.

İmam (ə) buyurdu: “Xeyr”.

Məmun qəzəbləndi və xidmətçilərinə əmr etdi ki, nar gətirsinlər. Sonra məni çağırdı və dedi: “Bir dənə nar gətir” və mən də gətirdim. Dedi: “Öz əlinlə onu sıxıb, suyunu çıxart”. Narın suyunu sıxan kimi, Məmun onu İmama (ə) içizdirdi. Bu nar suyu onun şəhadətinə səbəb oldu. Ondan iki gün sonra vəfat etdi”.

 

O zaman ki, Məmun İmamın (ə) yanından çıxıb gedir, Əba Sələt gəlir və İmam (ə) ona buyurur ki, Məmun öz işini gördü və sonra Allaha həmd etməyə başladı.

 

Məmun çalışırdı ki, heç kəs İmamın (ə) şəhadətindən xəbərdar olmasın. Məmun (lən) insanları, etdiyi cinayətdən xəbərsiz buraxmağa çalışırdı. Deyirdi ki, İmam (ə) öz ölümü ilə vəfat etmişdir. Ancaq həqiqət gizli qalmadı və İmamın (ə) yaxın dostları baş verən cinayətdən agah oldular.

 

İmam Rza (ə) şəhid olan zaman Məmun bu xəbəri elan etmədi və Həzrətin (ə) cənazəsini bir gün və bir gecə saxladı. Sonra Həzrət Əli ibn Əbutalibin (ə) nəslindən olanları çağırtdırıb, cənazəni onlara verdi və ağlamağa başladı.

 

O, deyirdi: “Ey qardaşım! Mənə çətindir ki, səni bu halda görüm. Halbuki arzu edirdim ki, mən səndən qabaq öləm. Ancaq Allah istədiyini edir”.

 

Məmun çox ah-vay edir və İmamın (ə) cənazəsini özü öz çiynində aparır.

 

Qəbir qazılmazdan əvvəl Məmun gəlib çatır və əmr edir ki, Həzrəti (ə) atasının yanında dəfn etsinlər. Sonra demişdi: “Bu qəbrin sahibi mənə demişdi ki, qəbrimdən su çıxacaq və orada balıq görünəcəkdir”.

 

Qəbri qazan zaman oradan su qaynamağa başladı və içində balıq göründü. Sonra su aşağı yatdı və İmamı (ə) orada dəfn etdilər”.

 

Ümumi ədaləti bərqərar etmək – Məhdəviyyətin ən mühüm vəzifələrindəndir. Əmirəl-möminin (ə) gələcəkdə rəhbərlik edəcək bu İmam (ə) haqqında belə buyurur: “Sizin xəbəriniz olmayan həmin gün gələcəkdir. Bu günün hökumətindən fərlqi olan bir rəhbər. (Məhdi (ə)) hökumətin iş görənlərini pis əməllərinə görə cəzalandıracaqdır. Haqq hökumətindəki aydın ədaləti sizə göstərəcəkdir”. (Erfan)

Həzrət Əli (ə) başqa yerdə buyurur: “Bilin ki, bizlərdən o kəs ki, (Məhdi (ə)) gələcəkdəki fitnələri dərk edər, aydın çıraqla ona (tərəf) addım atar və salehlərin həmin yolu ilə rəftar edər. Düyünləri açar, qulları və əsir millətləri azad edər, yolunu azmış və zalım cəmiyyəti dağıdar, haqq axtaranları cəm edər”.

Həzrət (ə) buyurur: “Məhdinin (ə) dövlətinin bərqərar olduğu zamanda sular artacaqdır və çaylar daşacaqdır. Yerin bərəkəti çoxalacaqdır və xəzinələr çıxardılacaqdır”.

Həzrət Məhdinin (ə) getdiyi yol – salehlərin yoludur. İmam Əli (ə) bu haqda buyurur: “Allahım, sən bilirsn ki, o şey ki, bizim tərəfimizdən (Əhli-Beytin (ə)) həyata keçir, dünya sərvətini, hökumətini və qüdrətini əldə etmək üçün deyildir. Əslində istəyirik ki, Sənin haqq və dininin nişanələrini öz yerinə qaytaraq. Sənin diyarında islahatlar edək ki, zülm görmüş bəndələrin məhrumluqdan nicat tapsın, sülh içində yaşasın. Unudulmuş qanunların yenidən icra olunsun”.

İmam Əli (ə) zühur əsrindəki nemətlər barəsində buyurur: “Həzrət Məhdinin (ə.f) zühuru zamanı torpaq qəlbinin meyvələrini onun üçün bayıra tökəcəkdir və açarlarını da ona tapşıracaqdır”.

Bəli, Əmirəl-mömininin (ə) buyurduğu kimi, İmam Məhdinin (ə) yolu öz ata və babalarının, salehlərin yoludur. O, ədaləti yer üzündə bərqərar edəcək və zalımların cəzasını verəcəkdir. Allah Təala, Ağanın (ə.f) zühurunu tezləşdirsin və zühurun bərəkətlərini öz gözümüzlə görməyi bizə də nəsib etsin. Amin.

 

Müttəqilərin mövlası, elm və hikmət çeşməsi həzrət Əli ibn Əbu Talib (ə) hicrətin 40-ci ili Ramazan ayının 19-u çərşənbə günü Kufə məscidində qılınc zərbəsi ilə başından yaralanmış, 21-ci cümə gecəsi isə şəhadətə çatmışdır. O, Həzrət Peyğəmbərin peyğəmbərliyini izhar etməmişdən əvvəl on və ya on iki il ömür sürmüş, 23 il isə Peyğəmbərlə bərabər olmuşdur.

 

Həzrət Rəsuli-Əkrəmdən sonra 30 il yaşamışdır. Şəhadətə yetişdiyi vaxt 63 və ya 65 yaşı var idi. Həzrət Əli (ə) uşaqlıq çağlarında da Peyğəmbər həzrətləri ilə bir yerdə olmuş və onun gözəl əxlaqı ilə əxlaqlanmışdır. Həzrət Muhəmməd (s) Allah tərəfindən peyğəmbərliyə seçildikdə də ona ilk dəfə iman gətirən şəxs Əli (ə) olmuşdur.

Peyğəmbərlə olduğu illərdə də həmişə onun arxası olmuş, ən çətin günlərdə ona ən yaxşı yardımçı olmuşdur. Bütün Əhli-Sünnət və Şiə mənbələri o böyük şəxsiyyətin fəzilətləri ilə doludur. İslam yolunda göstərdiyi rəşadət və igidliklər də misilsizdir. Peyğəmbər o Həzrətə xitab edərək buyurmuşdur: «Ey Əli! Sənin mənə olan nisbətin, Harunun Musaya olan nisbəti kimidir. Lakin məndən sonra peyğəmbər yoxdur. Sən dünyada və axirətdə mənim qardaşımsan». Deməli, əshab içərisində Peyğəmbərə ən yaxın olan şəxs Əli (ə)- dır ki, onun özünün dünya və axirət qardaşı hesab etmişdir. Əli (ə) –dan başqa bu məqam və fəzilət heç kimsəyə nəsib olmamışdır. Rəsuli-Əkrəm bir çox hədislərində Həzrət Əli (ə)-ın şəhadətinə də işarə etmiş, onu öldürəcək şəxsin dünyanın ən pis insanı olacağını qabaqcadan xəbər vermişdir.



Nəsai öz mötəbər sənədi ilə Əmmar ibn Yasirdən bu hədisi nəql etmişdir. Əmmar demişdir ki, mən Əli (ə) ilə bərabər bir döyüşdə idim. Allah Rəsulu «insanların ən pisi olan iki nəfər haqqında sizə məlumat verimmi?» dedi. Biz bəli ey Allah Rəsulu dedik. Həzrət Peyğəmbər, «Birincisi, Səmud qövmündən olub Saleh peyğəmbərin dəvəsini öldürən Uhaymir, o biri də sənin burandan vurub qanını buraya qədər axıdan kəsdir» buyurdu və əli ilə Həzrət Əli (ə)-ın başı ilə saqqalını göstərdi.

Xəlifə Osman ibn Əfvandan sonra Həzrət Əli (ə) müsəlmanların təkidi ilə zahiri xilafətə yetişdi. Osmanın xilafəti dövründə yaranmış hərc-mərclik nəticəsində xilafətdə bir çaxnaşma və pərakəndəlik yaranmışdı. Əli (ə) xəlifə olduqdan sonra pərakəndəliyi aradan götürmək məqsədilə daxildə islahat işləri aparmağa başladı. Lakin Həzrət bu islahat əsnasında çoxlu maneələrlə rastlaşdı.

Bu maneələrdən biri də xəvaric hərəkatı idi. Onlar Siffin döyüşü zamanı Həzrət Əli (ə) -dan ayrılmış və onun xilafətinə qarşı mübarizə aparmışdılar. Xəvariclər həddən artıq düşüncəsiz, quru və zahiri ibadətlərə meyl edib həqiqəti anlamayan insanlar idi. Həzrət Əli (ə) onların islam üçün nə qədər təhlükəli olduğunu nəzərə alaraq onlarla ciddi bir mübarizəyə başladı. Həzrət Nəhrəvan döyüşündə demək olar ki, onların əsas qüvvələrini aradan aparıb, İslam dünyasını bu böyük təhlükədən xilas etdi. Xaricilərə divan tutulması və onların törədəcəyi fitnənin gözünün Həzrət Əli (ə) tərəfindən kor edilməsi onlarda o Həzrətə qarşı düşmənçilik hissini oyatdı.

Təbəri və ibni Əsir öz tarixlərində Həzrət Əli (ə) –ın şəhadətinin səbəblərini belə izah edirlər. Əbdürrəhman ibn Mülcəm Muradi, Həccac ibn Abdullahi Teymumiyyi Sarimi, Əmr ibn Əbu Bəkr Teymumiyyi Sədi bir yerdə toplaşdılar. Onlar üçü də xarici idilər. Onlar xalqın arasına düşən ixtilafdan danışdılar. Bu ixtilafın törədicilərinin hakimlər olduğunu deyib, onları aradan aparmaq niyyətinə gəldilər. İbn Mülcəm, Əli (ə)-ın öldürülməsini öz üzərinə götürdü. Bərkə adı ilə tanınmış Həccac ibn Əbdullah, Müaviyəni, Əmr ibn Əbu Bəkrə isə Əmr Ası qətlə yetirəcəyini bildirdi.

Onlar üçü də öldürməyi əhd etdikləri adamları öldürmədikcə, yaxud bunun uğrunda ölmədikcə öz qərarlarından dönməyəcəklərinə söz verdilər. Onlar Ramazan ayının on doqquzuncu günü sabah vaxtı bu işi görməyi qərarlaşdırdılar.

İbn Mülcəm Kufəyə gələrək öz məzhəbdaşları ilə görüşdü. Lakin görəcəyi iş barədə kimsəyə bir söz demədi.

Bir gün ibn Mülcəm öz məzhəbdaşlarının birinin evində Qutam adlı gözəl bir qadın gördü. İbn Mülcəm onunla evlənmək istədiyini söylədi. Qadın öz mehriyyəsinin çox ağır; üç min dirhəm, bir qul və bir də Həzrət Əli (ə)-ın öldürülməsi olduğunu dedi.

İbn Mülcəm fəqət Əli (ə)-ın öldürülməsi şərtini yerinə yetirə biləcəyini söylədi. Qutamın atası və qardaşı Nəhrəvanda Əli (ə) tərəfindən döyüşdə öldürülənlərdən idi. İbn Mülcəmin onu öldürməsini öz üzərinə götürməsi onu çox sevindirdi və öz qövmündən Vərdan adlı birisini də ona köməkçi təyin etdi.

Bu zaman Əşca qəbiləsindən olan Şəbib adlı birisi ibn Mülcəmin yanına gəlmişdi. ibn Mülcəm ona «Dünyada və axirətdə ucalmağını istəyirsənmi?» dedi. Şəbib onun nə demək istədiyini soruşduqda, o Həzrət Əli (ə)-ı öldürəcəyini söylədi. Şəbib: «Anan vayına otursun. Əlini necə öldürəcəksən? Sən onun keçmişini, necə müsəlman olmasını, şərəfini, digərlərindən üstünlüyünü, ilk müsəlman olduğunu bildiyin halda onu necə öldürə bilərsən?»

İbn Mülcəm ona Nəhrəvanda öldürülənləri xatırlatdı. Orada ölənlərin qisasının alınmasının vacib olduğunu bildirdi. Şəbib onun sözlərinə aldanaraq ona qoşuldu. Onlar Çərşənbə gecəsi Kufə məscidinə gedərək, Həzrət Əli (ə)-ın gələcəyi yerdə gizləndilər.

Bütün qaynaqlara əsasən hicrətin 40-cı ili Ramazan ayında Həzrət Əmirulmuminin bir gecə Həzrət Həsənin, bir gecə Həzrət Hüseynin, bir gecə də Həzrət Zeynəbin evində iftar edərdi. Lakin hər yerdə üç tikədən artıq bir şey yeməzdi. O, «Mənim üçün mədənin dolu olmadığı və ac olduğum bir halda Allah hüzuruna getmək sevimlidir» deyərdi.

Həzrət Əli (ə) bu ilin Ramazan ayında tez-tez yaxınlarına onlardan ayrılıb Allahın görüşünə gedəcəyindən danışar və ilahi rəhmətə qovuşacağına görə sevinərdi.

Hətta Ramazan ayının birinci günü bir xütbəsində belə buyurmuşdur: «Ramazan ayı daxil oldu. O, ayların ən üstünü, ilin əvvəlidir. Bilin ki, gələcək Ramazanda artıq mən sizin aranızda olmayacağam».

Həzrət Həsən (ə) buyurmuşdur: «Atamın yaralandığı sabah, Sübh açılmağa başlamışdı. Atam namaz qılırdı. Mənə dönərək: Ey oğul! Bu gecə yuxuda Həzrət Rəsuli-Əkrəmi gördüm. Ey Allahın Rəsulu! Sənin ümmətindən pislikdən və düşmənçilikdən başqa bir şey görmədim dedim. Həzrət Rəsuli-Əkrəm, onlara bəd dua et buyurdu. Mən də, Ey Allahım! Məni onlardan daha xeyirli olanlara qovuşdur, onlara isə çox pis birini hakim et deyərək dua etdim».

Həqiqətən də Həzrət Əli (ə)-dan sonra Bəni Üməyyə sülaləsi hakimiyyət başına gəldi. Onlar istədikləri kimi bu ümmətlə davranmağa başladılar. Həzrət Əli kimi ədalətli hakimə qarşı çıxanlar sonunda bu xanədanın kölələrinə çevrildi. Onlar da istədikləri kimi bu ümməti idarə etməyə başladılar.

Təbəri və ibn Əsirin rəvayətlərinə görə Həzrət Əli (ə) həmin sabah məscidə getmiş və xalqı “Namaz, namaz” deyərək Sübh namazına dəvət etmişdi.

Bu arada Şəbib, Həzrət Əli (ə)-a bir qılınc zərbəsi yönəltdi, lakin qılınc məscidin qapısına dəydi. Bundan sonra ibn Mülcəm, «Ey Əli! Hökm Allahındır. Sənin və sənin adamlarının deyil» deyə bir qılınc zərbəsi vurdu. Qılınc Həzrət Əlinin düz başının ortasına dəydi. Bu zərbədən sonra Həzrət, «And olsun Kəbənin Rəbbinə ki, qurtuldum və muradıma çatdım» buyurdu.

Həzrət Əlinin namaz qılarkən və ya namazdan əvvəl vurulduğu haqqında ixtilaf vardır. Məşhur rəvayət, Sübh namazının birinci səcdəsinə gedərkən vurulduğunu bildirir.

Həzrət Əli vurulduğu zaman bütün məscid əhli bir-birinə dəydi. «Möminlərin əmirini vurdular, hidayət çırağı söndü» deyə qışqırıb haray-həşir salmağa başladılar.

Həzrəti məsciddən öz evinə gətirdilər.

Bu zaman Həzrəti yaralayan ibn Mülcəmi onun hüzuruna gətirdilər. Həzrət Əli üzünü ona tutaraq dedi: «Ey Allahın düşməni, mən sənə yaxşılıq etmədimmi? Mən sənin üçün yaxşı bir əmir deyildimmi?»

Sonra oğlu İmam Həsənə dönərək, «Ey oğlum, o mənə bir qılınc zərbəsi vurdu. Əgər ölərəmsə, sən də onu bir qılınc zərbəsi ilə öldür. Çünki mən Allah Rəsulundan eşitdim ki, deyirdi: İşgəncə ilə öldürməkdən çəkinin, qudurmuş köpək olsa belə, əziyyətlə öldürməyin».

Nubatə ibn Əsbəğ deyir ki, biz hamımız Həzrətin evini dövrələyib oturmuşduq. Həzrət Həsən (ə) evdən çıxıb dağılışmağımızı tələb etdi. Camaat getdi. Fəqət mən qaldım. Evdə ağlaşma səsləri ucalırdı. Həzrət Həsən yenə çıxıb «Sizə evlərinizə gedin demədimmi?» dedi. «And olsun Allaha möminlərin əmirini görməsəm getməyəcəyəm» dedim.

Sonra o Həzrətin hüzuruna girdim. Möminlərin əmiri bir yastığa söykənmişdi. Çoxlu qan itirdiyindən üzü saralmışdı. Əyilib üzündən öpdüm və ağladım. İmam buyurdu: «Ey Əsbəğ, ağlama. Mən həqiqətən Cənnətə doğru gedirəm.»

«Ey möminlərin əmiri! Sənin Cənnətə gedəcəyini yəqin bilirəm. Lakin səni itirdiyim və səndən ayrıldığım üçün ağlayıram» dedim.

Həzrət Ramazan ayının 21-ci gecəsi şəhadətə yetişdi. Qurtuluş və nicat gəmisi batdı, elm və hidayət çırağı söndü.

 

 

Ramazan ayının 21_ci gecəsi təqvalıların mövlası Əli(Ə)ın şəhid olduğu gecədirş Bu münasibətlə bir şer:

 

Bu gün mövlalərə mövla – Əli zərbətlənən gündür!

Namaz vaxtın ədu (lən) ” fürsət” bilib cürətlənən gündür.

 

Mübarək ayda vəd oldu şəhadət Şahi-mərdançun,

Peyəmbərdən hədislə öncədən qüvvətlənən gündür.

 

Rəsulullahla Zəhrayə qovuşdu Allahın şiri,

Ürəklərdə qəm üstə qəm gələn – şiddətlənən gündür.

 

Şəqi – bədbəxtlərin bədbəxti bir cürət edibdir ki,

Bu cürətdən şüca-əhli coşan, hiddətlənən gündür.

 

Əlinin bir ömür rəftarı heyrətdə qoyub xəlqi,

Əlinin son günü məxluq yenə heyrətlənən gündür.

 

Əlini kim sevər – mömin, münafiqlərsə, sevməzlər,

Səbəbdir ki, Əli düşmənləri lənətlənən gündür!

 

Diliylə rahət oldum: -  söyləyib Şahi vila, ey dil,

Bu dünyanın cəfasından Əli rahətlənən gündür!

 

Şahin Qurbanov

Əziz oxucularımız mübarək ramazan ayının 15-i ikinci İmamız HZ.Həsən müctəbanın mövlud günüdür.

Həmin münasibətlə sizi təbrik edrik.

Üçüncü hicri ilinin mübarək Ramazan ayının 15-də həzrət Әli əleyhissalamın evində ilk uşaq dünyaya gəldi.

Həzrət Peyğəmbər (s) Allah-taalanın əmri ilə nəvəsinin adını Həsən qoydu. Imam Həsən (ə) atası Әli (ə) və anası Fatimeyi-Zəhranın tərbiyəsi sayəsində böyüdü. Babasının, eləcə də atasının məktəbindən elmi dərslər aldı.

O, Peyğəmbər (s) nəzərində çox dəyərli və üstün bir uşaq idi. Günlərin bir günündə həzrət Peyğəmbər (s) minbərdə söhbət etdiyi vaxt imam Həsənin ağlamaq səsini duyduqda tez minbərdən aşağı düşüb, onun qəlbini ələ aldıqdan sonra yenidən minbərə çıxdı. Camaat bu hərəkəti barədə Peyğəmbərə sual verdikdə, o həzrət (s) belə buyurdu: «Onu ağlayan gördükdə, dözə bilmirəm».

ELM VӘ ӘXLAQI

Bir gün Peyğəmbər (s) məscidində qoca bir kişi düzgün olmayan bir şəkildə dəstəmaz alırdı. Imam Həsən (ə) ona dəstəmazının səhv olduğunu başa salıb anlatmalı idi; amma necə? Әgər ona desəydi ki, dəstəmazın səhvdir, onda qəlbi sınar, yaxud narahat olub qəbul etməyə bilərdi. O, qardaşı imam Hüseyn (ə) ilə birlikdə belə qərara gəldilər ki, özləri dəstəmaz alıb həmin qoca kişini də onların bu hərəkətinə münsiflik etməyə çağırsınlar.

TӘQVA VӘ IXLASI

Imam Həsən Müctəba (ə) camaatdan daha artıq abid və zahid idi. Həcc mərasimini yerinə yetirməkdən ötrü Məkkəyə gedəndə piyada gedər, namaz qılanda, ya dəstəmaz alanda isə özünü Allah qarşısında aciz görüb bədəni titrəyər və buyurardı ki, Allahın əmanətini əda etməyin vaxtıdır.

HӘZRӘTIN SӘBRI

Imam Həsən (ə) bir gün atla bir küçədən keçərkən, Müaviyənin dostlarından biri ilə rastlaşdı. Həmin adam onun Imam Həsən (ə) olduğunu biləndə pis sözlər söyləyərək o həzrəti təhqir etməyə başladı. Həzrət (ə) isə onun söylədiklərini dinlədikdən sonra buyurdu: «Güman edirəm ki, sən qəribsən və buralı deyilsən. Düşmənlər tərəfindən təhrik olmusan onların yalan və iftiraları sənin qəlbini bizə qarşı kinlə doldurubdur. Әgər bir ehtiyacın vardırsa həll edək, acsansa doyduraq, paltarın yoxdursa paltar verək, yox əgər qalmağa yer axtarırsansa, səni öz evimə aparıb qonaq saxlayım».

 

Hicri təqvimi ilə38-ci il, şəban ayının beşinci günü həzrət İmam Səccad (ə) nurlu Mədinə şəhərində dünyaya göz açdı. (Kəşül-ğəmmə, c. 2, səh. 74)
Onun uca atası həzrət Əba Əbdüllahül- Hüseyn (ə), anası isə üçüncü Yəzdəgirdin qızı həzrət Şəhrəbanudur.  O, doğuş zamanı dünyadan köçdü. Ona görə də onun  saxlamaq,  digər bir dayənin öhdəliyinə düşdü.
Həzrət Əli bin Hüseyn (ə) üçün tarix kitablarında çoxlu ləqəblər yazılıb:

 Zeynülabidin, Seyyidül-müttəqin, İmamül-möminin, Səccad, Zeynül-Salihin, Zül-Səfanat, Əl-Əmin.
Şiələr arasında onun Zeynülabdinin və Səccad adları daha çox şöhrət qazanıb. (Əli ibn Hüseynin (ə) həyatı: Cəfər Şəhidi, səh. 8)
İmam Səccad (ə), bərəkətli ömrünün iki ilini Əmirəlmöminin (ə) zamanında, digər qala şərəfli bölümünü İmam Müctəba (ə) və uca məqamlı atası imam Hüseynin (ə) zamanında keçirib. Dərdli Kərbəla hadisəsində atası Hüseyn (ə), qardaaşarı , əmisi, yaxınları və  əshabın şəhadətinin şahidi oldu.
Aşura günündən sonra əsirlər karvani ilə birlikdə Kufə və Şama getdi. Əsirlik dövründə çoxlu əzab-əziyyət çəkdi.
Aşura hadisəsindən sonra vilayət, imamət dərdi İmam Səccadın (ə) çiyninə yükləndi. O həzrət, 25 il, ümmətin hidayəti üçün çalışdı. İmam Səccad (ə), çox çətin ictimai dövrdə - Bəni-üməyyənin zalım hökmdarları hökümət başında olarkən və Həccac Səqəfi kimi şəxs islam məmləkətinin başçısı olduğu zaman camaatın hidayəti üçün çalışırdı. Onun ən əhəmiyyətli təbliği, camaatın əhd-peymaının Allahla bərpa olunmasından (dua) başaldı.

 Bəni-üməyyənin saray xadimi (əhli), İbn Şəhab Zəhri, İmam Səccadı (ə) xatırlayarkən ağlayıb deyirdi: “ O,  ibadət edənlərin zinətidir.” (Kəşfül-ğəmmə, c. 2, səh. 86). Dəfələrlə deyirdi: “Əli ibn Hüseyndən (ə) daha bilikli heç vaxt görmədim”. (Seyri-elamül-nəbala, c, 4, səh, 389)
Əhli-sünnənin tanınmış alimlərindən Cahiz, onun haqqında belə yazır:
“ Əli bin Hüseyn (ə) haqqında şiə, mötəzilə, xarici, ammə, xassənin hamı bir fikirdədirlər. Onun başqalarından üttünlüyündə heç biri şübhə etmir.” (Ümdətül-talib, səh. 193)
İmam Səccad (ə) məhrumlara, yoxsullara sədəqə vermək və onlara kömək etmək üçün çox çalışırdı. Yeyəcəyi yeməkdən yoxsullara verməsəydi heç vaxt ondan yeməzdi. Əbu Nəim deyir: Əli ibn Hüseyn (ə), gecələr bir kisə çörək belənə atıb qaranlıqda yoxsullar arasında bölər və buyurardı: “ Gizli sədəqə Allahın qəzəbini soyudur.”  O həzrətin şəhadətindən sonra, çox sayda ailə onun verdiyi infaq və sədəqə ilə dolanırmış. Hətta onlardan bir çoxu onlara yemək çatdıranın kim olduğunu da bilmirdi. Təkcə o həzrət şəhadətə çatdıqdan sonra anladılar. (Hilyətül-övliya, c. 3, səh. 136)


Hicri 4-cü ilin Şəban ayında Həzrət Əli (ə) ilə Həzrət Fatimənin (s.ə) ikinci övladı dünyaya gözlərini açdı. Onun təvəllüd xəbəri Həzrət Peyğəmbərə (s) çatanda, Fatimənin (s.ə.) evinə tələsdi. Buyurdu ki, uşağı gətirsinlər. Əsma onu ağ parçaya bükdü və Əziz Peyğəmbərin (s) xidmətinə apardı. Həzrət (s) onun sağ qulağına azan və sol qulağına iqamə oxudu. Doğulduğu gündə ya da yeddi gündən sonra İlahi vəhy elçisi Cəbrayil yerə endi və buyurdu: “Salam olsun sənə, ey Allahın Rəsulu! Bu körpəyə Harunun kiçik qardaşının adını (Şəbir) ki, ərəb dilində Hüseyn deməkdir, qoy. Çünki Əli (ə) sənin üçün Harun Musa ibni Umran üçün nə idisə, odur, sənin peyğəmbərlərin sonuncusu olmağından başqa”. Beləliklə, Həzrət Fatimənin (s.ə.) ikinci övladının adını Hüseyn qoydular. Övladının yeddinci günündə onun üçün əqiqə qurbanı kəsdirildi. Onun saçını kəsib, o qədər gümüş sədəqə verildi.

İmam Hüseyn (ə) və Peyğəmbər (s)

Həzrət Peyğəmbər (s) İmam Hüseyn (ə) dünyaya gələndən altı il bir neçə ay sonra dünyasını dəyişir. Səlman deyir: “Gördüm ki, Peyğəmbər (s) Hüseyni (ə) dizinə qoyub, onu öpür və deyir: “Sən böyüksən, böyük insanın oğlusan, böyük insanların atasısan. Sən İmamsan, İmamın oğlusan və İmamların atasısan. Sən Allahın hüccətisən, Allahın hüccətinin oğlusan və doqquz nəfər olan İlahi hüccətlərin atasısan. Onların sonuncusu İmam Zamandır”.

Ənəs ibni Malik nəql edir: “Peyğəmbərdən (s) soruşanda ki, Əhli-Beytin hansını daha çox istəyirsən, buyurdu: Həsən (ə) və Hüseyni (ə)”. Peyğəmbər (s) dəfələrlə İmam Həsən (ə) ilə İmam Hüseyni (ə) sinəsinə sıxır və öpürdü.

İmamətin düşmənlərindən olan Əbu Hüreyrə etiraf edir: “Peyğəmbəri (s) gördüm ki, Həsənlə (ə) Hüseyni (ə) çiyninə otuzdurub, bizə tərəf gəlirdi. Bizə çatanda deyirdi: “Hər kim bu iki övladımı sevərsə, məni sevər, hər kim onlarla düşmənçilik edərsə, mənimlə düşmənçilik etmişdir””.

Həzrət Peyğəmbər (s) ilə İmam Hüseyn (ə) arasındakı səmimiyyəti Həzrətin bu sözlərindən daha aydın görmək olur: “Hüseyn məndəndir və mən də Hüseyndənəm”.

Əziz oxucularımız rəcəb ayının 15-i İmam Hüseynin(ə) qəhraman bacısı HZ.Zeynəb Kübranın(s.ə) vəfat günüdür.

Xanım Zeynəb (s.ə.) qəhrəman, şücaətli, müqavimətli və yorulmaz bir qadın olub. Dünyada şücaətli qəhrəmanlar onun şəxsiyyəti, çalışqanlığı və şücaəti qarşısında baş əyiblər. O, yetkinlik yaşına çatanda, çoxlu elçilər arasından igid və şəxsiyyətli bir oğlanı – əmisi oğlu Abdullah ibn Cəfər Təyyarı özünə həyat yoldaşı seçir; bu şərtlə ki, hər zaman imam Hüseyn (ə) səfərə getmək istəsə, Zeynəbin (s.ə.) qardaşı ilə birlikdə olmasına mane olmasın. Zeynəbi-Kubranın (s.ə.) barəsində deyilməli sözlər çoxdur və onun qanlı Aşura inqilabındakı şücaətinə nəzər salaq:

İmam Hüseyn (ə) Mədinədən çıxıb, bir müddət Məkkədə qaldıqdan sonra İraqa tərəf mənzil-mənzil hərəkət edəndə, xanım Zeynəb (s.ə.) qardaşı ilə birlikdə olur. O, yaxşı munis və möhkəm sirdaş kimi, imam Hüseyni (ə) himayə edir və Kərbəlada İslam döyüşçülərinin misilsiz köməkçisi olur. O, altı qardaş (imam Hüseyn (ə), Əbülfəzl-Abbas (ə), Cəfər, Osman, Abdullah (Ümmül-Bəninin oğulları) və Ovn (Əsmanın oğlu)) dağı görür. Gözünün iki nuru – Ovn və Məhəmməd adlı iki yeniyetmə oğlu – Kərbəlada şəhadətə yetir. Bunlardan əlavə, Əliəkbər, Qasim və Abdullah kimi qardaşı uşaqlarının da dağına dözür. Xanım Zeynəb (s.ə.) qardaşlarının başlarının bədənlərindən ayrılmasının, xeymələrin yanmasının və yetim uşaqlara zülm olunmasının şahidi olur. Bütün bu müsibətlər müqabilində əgər dağ olsaydı əriyərdi. Amma tarixin bu dilavər carçısı, bu yorulmaz qəhrəmanı elə bir müqavimət göstərir ki, onu bəyan və qələmlə təcəssüm etmək olmur.

O, atasının zamanında Kufədə qadınların müəllimi idi. İmam Həsənin (ə) dövründə isə imkanı qədər İslamın vüsəti üçün çalışdı. Camaatın onun atası və qardaşına etdiyi xəyanətlər, qədirbilməzliklər və ailəsinə edilən zülmlər Zeynəbin (s.ə.) cəddi və atasının sünnəsini dirçəltməsi yolunda iradəsinə azacıq belə mənfi təsir göstərmədi. O, qardaşı imam Hüseynin (ə) dövründə, ağır Kərbəla faciəsində özünü bütün çətinliklərə uyğunlaşdırdı. Maraqlısı budur ki, imam Səccadın (ə) buyurduğuna əsasən, bütün bu çətinliklərdə o, gecə namazını tərk etmədi. Xanım Zeynəb (s.ə.) ər evindəki firavan həyatından əl çəkib özünün bütün güc və qüvvəsini imam Hüseynin (ə) yolunda sərf etdi. Kərbəla müsibəti baş verəndə, onun yaşı əlli beşdən çox idi. Bu yaşda dağ kimi möhkəm qaməti və dərya qədər geniş qəlbi vardı. Zeynəb (s.ə.) bu hadisələr zamanı üç mühüm işi layiqincə yerinə yetirdi:

1. İMAMI HİMAYƏ ETMƏK

Xanım Zeynəb (s.ə.) imam Hüseyn (ə) sağ olduğu müddətdə o həzrəti, o da şəhid olduqdan sonra imam Səccadı (ə) himayə etdi. Bir neçə dəfə istədilər ki, imam Səccadı (ə) qətlə yetirsinlər, xanım Zeynəb (s.ə.) buna imkan vermədi. Bu vəziyyətdən biri də İbn Ziyadın Kufə iqamətgahında, imam Səccadla (ə) İbn Ziyad arasında mübahisə zamanı yarandı. İbn Ziyad imam Səccadı (ə) şəhid etmək istədikdə, xanım Zeynəb (s.ə.) qoymadı və dedi: “Əgər o öldürüləcəksə, elə isə məni öldür.” (“Məqtəlul-Muqərrəm”, səh.371.)

 

2. ŞƏHİDLƏRİN UŞAQLARINI HİMAYƏ ETMƏK VƏ QORUMAQ

Xanım Zeynəb (s.ə.) şəhidlərin uşaqlarından elə himayədarlıq edirdi ki, hətta öz yemək payını da onlar üçün saxlayır, uşaqlara gecə-gündüz nəvaziş göstərir və dayanmadan öz səyi ilə onları düşmən təhlükəsindən amanda saxlayırdı.

3. ŞƏHİDLƏRİN QANINDAN HİMAYƏDARLIQ ETMƏK, HƏDƏF VƏ MƏQSƏDLƏRİNİ ÜMMƏTƏ AŞILAMAQ

Xanım Zeynəb (s.ə.) imam Hüseyn (ə) və Kərbəla igidləri şəhid olduqdan sonra hər fürsətdə, hara getdisə onların hədəf və məqsədlərini çatdırırdı. Zalımların başı üzərində elə fəryad etdi ki, hələ də çəkdiyi fəryadın zərbələri Yezidin və Yezid dəstəsinin üzünə dəyir və uca bəyanı zülmkarları lərzəyə salır.

O xanım Yezidin Kufədəki qaniçən valisi İbn Ziyadın hökumət iqamətgahındakı çıxışında bütün mətləbləri bəyan etdi və hamını ağlatdı. Zeynəb car çəkdi: “Ey kufəlilər! Heç bilirsinizmi Peyğəmbərin (s) qəlbini necə parçaladınız, hansı qanı axıtdınız, necə də böyük bir günah etdiniz? Göydən sizə yağış əvəzinə qan yağacaq. Axirətdə isə elə bir əzaba giriftar olacaqsınız ki, heç bir şəfaətçinin sorağınıza gəlməyəcəyinə təəccüb edəcəksiniz?” (“Məqtəlul-Hüseyn (ə)”, Muqərrəm, səh.384.)

Həzrət Zeynəbin (s.ə.) Yezidin Şamdakı hökumət iqamətgahındakı xütbəsi Yezid və onun əlaltılarını qiyamətə qədər rüsvay etdi. Onun çıxışı Qurani-Kərimin ayələrinə əsaslanan, hərtərəfli və qaneedici bir xütbə idi. Elə bil ki, bu xütbəni o xanımın ata-anası söyləyirdi. Yezidin burnunu yerə sürtdü. Xanımın (s.ə.) xütbəsi çox genişdir və bir neçə cümləsi ilə kifayətlənirik:

“Ey Yezid! Ey Məkkənin fəthində əsir düşmüşkən cəddim Peyğəmbərin (s) əli ilə azad edilən kəslərin oğlu! Nə qədər hiylə və kələk bilirsənsə işlət! Lakin and olsun Allaha! Bizi və bizim səhnədəki hüzurumuzu heç vaxt məhv edə və vəhyin nurlu işığını söndürə bilməyəcəksən. Hərçənd ki, sənin zülmlərin dağları uçurdan və göyləri viran edəndir. Ancaq sənin nənən İslamın ilkin şəhidlərinin ciyərini (həzrət Həmzənin (ə) ciyərini) çeynəyibsə, səndən bundan artıq nə gözləmək olar? Sən İslamla açıq-aşkar müxalifət bayrağı qaldıranların oğlusan. Mən istəməzdim ki, zəmanə məni səninlə üz-üzə gətirsin. Ancaq indi belədirsə, mən səni şəxsiyyətsiz bilib, sənə qarğış yağışı yağdıracağam. Bizim əzizlərimizi öldürməyinə sevinmə! (Quran buyurur): “Allah yolunda öldürülənləri (şəhidolanları) ölü zənn etmə! Xeyr, onlar öz Rəbbinin yanında diri olub, ruzi (cənnətruzisi) yeyirlər.” (“Ali-İmran” surəsi, ayə 169.)

Zeynəbin (s.ə.) xütbəsi elə bir iş gördü ki, Yezid bütün günahları İbn Ziyadın boynuna yıxdı. (Tarixi-Təbəri, 6-cı cild, səh.266.)

O həzrət (s.ə.) Kərbəla faciəsindən sonra Mədinəyə qayıtdı. Orada da fürsət düşdükcə, camaatı Yezidin əleyhinə qaldırar, onun  çirkinliklərini ifşa edərdi. Əhvalatı Yezidə xəbər verdilər. Bəzi alimlərin nəqlinə görə, Yezid Mədinənin valisinə əmr etdi ki, Zeynəbi (s.ə.) Misirə sürgün etsin. Beləcə, xanım Zeynəb (s.ə.) imam Hüseyn (ə) şəhid olandan bir il neçə ay sonra dünyadan getdi. Bəzi alimlərin nəzərinə görə isə, xanım Zeynəb (s.ə.) əri ilə Şama getdi və orada dünyasını dəyişdi. Bu, tarixdə həmişəyaşar və dağ kimi vüqarlı olan bir neçə şəhid bacısının və iki şəhid anasının qəhrəmanlığı barəsindəki qısa məlumat idi. O, İbn Ziyadın qarşısında açıq-aşkar şəkildə demişdi: “Mən Kərbəlada gözəllikdən başqa bir şey görmədim.” Yəni şəhidlik bizim üçün səadətdir. O, imam Hüseynin (ə) yaralı bədənini əlləri üstə qoyub dedi: “Pərvərdigara! Bu qurbanı bizdən qəbul et.”

Şənbə günü 1438-ci hicri qəməri ili Rəcəbin 10-u, 2017-ci il 8 aprel dünya şiələrinin 9-cu imamı Həzrət İmam Məhəmməd Təqinin (ə) səadətli viladətinin ildönümü günüdür.

İmam Məhəmməd Təqi 195-ci hicri qəməri ili Rəcəbin onunda Mədinə şəhərində dünyaya göz açıb və əziz atası dünya şiələrinin 8-ci imamı İmam Rzanın (ə) şəhadətindən sonra müsəlmanların rəhbərliyi məsuliyyətini üzərinə götürüb. 

İmam Məhəmməd Təqinin (ə) mübarək ləqəbi Cəvadul-Əimmədir. 

İmam Rza (ə) öz övladı İmam Cavadın (ə) məqamı barədə buyurub: Mənim bir oğlum oldu ki, Musa (ə) kimi elm dənizlərini yarır. 

İmam Cavad (ə) 8 yaşında imamətə çatıb və 17 il imamlıq etmişdir. Yəni onun imamlıq dövrü uşaqlıqdan gəncliyə qədər davam edib. 

İmam Cavadın (ə) imamlığı dövründə müxtəlif islam və qeyri-islam firqələri yayılmışdı və digər xalqların elmləri diqqət mərkəzində dururdu. Buna görə dünya şiələrinin 9-cu imamı elmi və inanc müzakirələrinə daxil olur və müxtəlif dinlərdən müxaliflərlə mübahisədə ilahi sərmayə ilə imamlığı müdafiə edirdi. 

İslami İranın mömin xalqı İmam Məhəmməd Təqinin (ə) səadətli viladətinin ildönümündə müqəddəs məkanlar, xüsusilə də İmam Rzanın (ə) pak ziyarətgahında şənliklər keçirir. 

İran İslam Respublikası Radio və Televiziya Təşkilatı İmam Məhəmməd Təqinin (ə) səadətli viladəti münasibəti ilə bütün müsəlmanlar və dünyanın digər azadlıqsevərlərini təbrik edir. 

Rəbiüssani ayının 10-u Yanvarın 9-u Həzrət Fatimə Məsumənin(s) vəfatının ildönümü günüdür

Həzrət Fatimə Məsumənin(s) pak məqbərəsi müqəddəs Qum şəhərində yerləşir.

Qum şəhəri şiələrin 7-ci imamı Həzrət imam Musa Kazimin(ə) qızı Həzrət Fatimə Məsumənin(s) vəfatının ildönümü gününün axşamında matəm içindədir.

Qum şəhərinin əhalisi qara bayraqlar qaldıraraq, matəm mərasimləri keçirməklə özlərinin Əhli-Beytə(ə) olan dərin sevgi və məhəbbətlərini nümayiş etdirirlər. 

Bu gücə Həzrət Fatimə Məsumənin(s) pak məqbərəsində xüsusi nitq və məddahlıq mərasimləri keçirilir və zəvvarlar o həzrətin vəfatında göz yaşları axıdırlar. 

İran İslam Respublikasının Teleradio təşkilatı Həzrət Fatimə Məsumənin(s) vəfatının ildönümü gününü bütün dünya müsəlmanlarına xüsusi ilə şiələr və azadə insanlara başsağlığı verir. 

 

Page 1 of 10